Na jaren van achterstallig onderhoud eindelijk actie
De restauratie van de unieke stolpboerderij Noord-Akendam aan de Vergierdeweg in Haarlem-Noord is officieel van start gegaan. Dit markante pand, dat jarenlang in verval verkeerde, heeft nu eindelijk de aandacht gekregen die het verdient.
De stolpboerderij, die in 2005 werd uitgeroepen tot gemeentelijk monument, heeft maar liefst 21 jaar gewacht op herstel. De afgelopen vijf jaar heeft Thea de Roos-Van Rooden, voorzitter van het wijkplatform Leefbaar Vondelkwartier, samen met buurtbewoners intensief campagne gevoerd voor de restauratie.
Ter gelegenheid van deze ontwikkelingen wordt vandaag het boek Denkend aan Noord-Akendam gepresenteerd, dat geschreven is door een historica. Wethouder Diana van Loenen ontvangt het eerste exemplaar van dit boek, dat de geschiedenis en betekenis van de boerderij belicht.
De stolpboerderij is gelegen naast het afscheidshuis en crematorium Sterrenheuvel. Het terrein is afgesloten en het gebouw zelf is omheind met bouwhekken en onder toezicht van een vastgoedbedrijf.
Over de exacte bouwdatum van de boerderij bestaat enige onzekerheid. Thea de Roos legt uit dat de boerderij mogelijk in de 17e eeuw is gebouwd, hoewel dit niet definitief kan worden vastgesteld. Wel vond ze een kaart uit 1795 waarop de boerderij zichtbaar is. Het betreft de laatste overgebleven stolp van het Schotense type, waarbij het woonhuis vooraan staat en de stolp aan de achterkant.
Het gebied Schoten was ooit een zelfstandige gemeente tot het in 1927 werd ingelijfd door Haarlem. De Roos kwam voor het eerst in aanraking met de boerderij in december 2020, toen ze op privéterrein stuitte tijdens haar zoektocht naar informatie over een omstreden bouwproject tussen Noord-Akendam en Sterrenheuvel.
Hoewel er aanvankelijk weerstand was tegen het bouwproject van zes ‘Skaeve Huse’, dat bedoeld was voor bijzondere woonvormen, keerde de publieke opinie al snel. Buurtbewoners realiseerden zich dat het project ook kansen bood voor het herstel van de stolpboerderij en nieuwe functies voor de gemeenschap. De Roos vertelt over hun bezoek aan een vergelijkbaar project in Hilversum, wat leidde tot meer begrip en betrokkenheid vanuit de buurt.
De boerderij staat op grond van Staatsbosbeheer, dat het pand in erfpacht heeft gegeven aan het recreatieschap Spaarnwoude. Uiteindelijk heeft de gemeenteraad drie miljoen euro vrijgemaakt om de erfpacht over te nemen en het pand te renoveren.
Thea de Roos benadrukt dat er nu eindelijk actie wordt ondernomen na 21 jaar wachten. De verwachting is dat de boerderij een belangrijke maatschappelijke functie zal vervullen als Huis van de Wijk. De eigenaren van Sterrenheuvel zijn geïnteresseerd in het gebruik van het pand voor ondersteuning van nabestaanden. Daarnaast zien verschillende organisaties mogelijkheden voor het creëren van een ontmoetingsplek voor eenzame mensen uit de buurt. In goede berichten mag bewoner Gerard ook weer terugkeren na de restauratie, die hopelijk eind volgend jaar voltooid is.