Verhalen over een excentrieke pionier
De verloskundigenpraktijk Bolwerk in Haarlem viert haar tachtigjarig bestaan en zoekt bijzondere verhalen van cliënten die onder begeleiding van Frieda Struyk zijn bevallen. Frieda, die in 1946 de praktijk oprichtte, was een markante persoonlijkheid die duizenden kinderen ter wereld hielp.
Met haar karakteristieke pofbroek, sigaar en knalgele auto viel Frieda Struyk absoluut niet in het stereotype plaatje van een verloskundige. Ze begon haar carrière helemaal alleen aan het Staten Bolwerk, vlakbij het station, en veroverde al snel de harten van veel Haarlemmers door haar onconventionele aanpak.
Marja Brakman, die van 1979 tot 2022 in de praktijk werkte, en oud-collega Josseline Dahler, herinneren zich Frieda als een excentrieke, maar vooral hartelijke vrouw. “Haar werkwijze was uniek. Ze vermijdde zoveel mogelijk doorverwijzingen naar het ziekenhuis en hielp vrouwen op een natuurlijke manier te bevallen,” vertelt Marja.
Frieda had haar eigen methoden; zo gaf ze vrouwen zonder weeën regelmatig prikjes om de bevalling op gang te helpen. Hoewel andere verloskundigen dit als gevaarlijk beschouwden, bleek ze altijd de juiste keuzes te maken. “Ze was ervaren en overtuigd van haar aanpak,” voegt Marja toe.
Daarnaast was Frieda zeer betrokken bij haar cliënten. Ze ontving bijvoorbeeld zwangere Turkse vrouwen op zondag, terwijl hun mannen buiten rookten. Deze vrouwen werkten doorgaans op de bloemenveiling en wachtte in de tuin tussen de druivenstruiken. “De bladeren namen ze mee naar huis om dolma’s te maken,” lacht Josseline.
In een tijd waarin ongehuwde zwangerschappen als taboe werden gezien, bood Frieda opvang aan deze vrouwen en toonde zij zich begaan met degenen die afstand moesten doen van hun kind. Dit maakte haar tot een belangrijke steunpilaar voor vele vrouwen in Haarlem.
Frieda’s toewijding ging zo ver dat ze vaak ’24/7′ beschikbaar was. Dit leidde soms tot uitputting; Marja herinnert zich momenten waarop ze Frieda in haar spreekkamer vond, slapend op de behandeltafel terwijl er een volle wachtkamer op haar wachtte.
Hoewel ze gruwde van administratieve taken, hield ze de praktijk draaiende met een onwrikbaar enthousiasme. Marja nam uiteindelijk de administratie over en zorgde ervoor dat Frieda’s passie voor het vak niet verloren ging.
Na haar pensioen bleef Frieda betrokken bij de praktijk, maar als waarneemster. Haar excentrieke persoonlijkheid zorgde voor talloze anekdotes; van haar teckels die het stuur van haar auto kapot bijten tot haar bijzondere eetgewoonten.
Frieda Struyk overleed op 79-jarige leeftijd. Haar nalatenschap blijft echter voortleven in de talloze kinderen die ze op de wereld heeft gezet. Eén van hen draagt zelfs haar naam, wat getuigt van de impact die ze heeft gehad op de levens van velen in Haarlem.
